Vandaag is de nationale feestdag in Finland, want op 6 december 1917 verklaarden ze zichzelf onafhankelijk. Ik kan niet zeggen dat ik veel van Finse geschiedenis weet, maar na het boek Waar We Ooit Liepen en een paar artikelen op Wikipedia te hebben gelezen weet ik dat het ongeveer als volgt gegaan is: van de dertiende tot het begin van de negentiende eeuw bij Zweden, en daarna bij Rusland. Tegen die tijd ontstond er een nationaal sentiment en wilden ze onafhankelijk worden, waartoe ze tegen het eind van de Eerste Wereldoorlog de kans kregen. In Rusland brak in 1917 immers revolutie uit, en Finland verklaarde zich daarop onafhankelijk, op 6 december. Rusland erkende dit al snel, maar van januari tot mei 1918 volgde er een bloedige burgeroorlog tussen de Witte Garde (veelal bestaande uit welgestelde Zweedstalige Finnen) en de socialistische Rode Garde (veelal Finstalige Finnen uit lagere klassen). Uiteindelijk won de Witte Garde onder leiding van Mannerheim en met hulp van Duitsland. Rusland had zich immers teruggetrokken en Zweden hield zich sowieso afzijdig. Er vielen gedurende de hele periode 37 000 doden (van een totale bevolking van destijds 3 miljoen), zowel op het slagveld als in gevangenenkampen, waar de levensomstandigheden niet zo fantastisch waren. Beide partijen (de Rode Garde in het begin, en de Witte Garde na hun overwinning als een soort van tegenreactie) pleegden ernstige oorlogsmisdaden.
Eigenlijk is vandaag ook meer een herdenking dan een feestdag, denk ik. In Helsinki wordt er in het parlement (in een vertrek waar ik geweest ben!) een receptie gehouden, die op tv te volgen is. In Turku liepen Finse studenten van de Finstalige en de Zweedstalige universiteiten samen in een optocht naar het kerkhof waar toespraken gehouden werden. Ze droegen allemaal een soort van pet (dat is een Finse traditie: als je slaagt voor de middelbare school krijg je die, en bij dit soort dagen draag je 'm vervolgens) en hadden baniers en kaarsjes bij zich. Ze zongen een lied dat, te meer omdat ik er geen woord van verstond, bijna - tja, hoe noem je dat? - spookachtig klonk in het donker en in de sneeuw en in contrast met de verder stille menigte en de vrij uitgestorven stad. Alles zat immers dicht. Volgens mij is dit echt een vrij traumatisch iets geweest in de Finse geschiedenis, en is het maar goed dat de Duitse die meende dat het nogal "boooring" was dit niet tegen de aanwezige Finnen verkondigde.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten